Obrona Lwowa przed Ukraińcami w czasie wojny polsko-ukraińskiej z lat 1918-1919 należy do kluczowych kart w historii Polski. Poświęcenie i męstwo bohaterskiej ludności Miasta, a zwłaszcza młodzieży, pozostaje do dziś ważnym symbolem polskiego patriotyzmu. Wielu patriotów – również żydowskiego pochodzenia – poległo także po przybyciu odsieczy pułkownika Michała Tokarzewskiego-Karasiewicza. Wśród nich był Adam Garfein. Jego zatroskane słowa o Ojczyznę zapisały się na kartach historii zmagań o Lwów.
Najmłodsze lata
Adam Garfein urodził się w 1893 roku we Lwowie jako syn lwowskiego sędziego apelacyjnego Hermana. Do gimnazjum uczęszczał w rodzinnym mieście. W 1910 roku zdał egzamin maturalny i rozpoczął studia na Wydziale Prawa Uniwersytetu Lwowskiego. W czasie trwającej edukacji bardzo aktywnie udzielał się w organizacjach uczniowskich, a następnie w akademickich.
Działalność od podstaw
Od 1906 roku należał do organizacji młodzieży gimnazjalnej ,,Promieniści” (organizacja działająca od 1898 roku, prowadząca działalność samokształceniową, która głosiła hasła niepodległości i socjalizmu). Rok później stał się członkiem Komitetu Miejscowego tego stowarzyszenia we Lwowie. W następnych latach uczestniczył w zjazdach organizacji jako przedstawiciel grupy lwowskiej. Czasowo pełnił funkcję przewodniczącego Komitetu Centralnego ,,Promienistych” oraz redaktora czasopisma ,,Promień”.
Był także członkiem wydziału kierującego Towarzystwem Postępowo-Niepodległościowym ,,Życie” i Stowarzyszenia Młodzieży Akademickiej Wyznania Mojżeszowego ,,Zjednoczenie”. Nie mamy pewności czy należał do Związku Walki Czynnej (ZWC) i Związku Strzeleckiego.
W okopach Wielkiej Wojny
Po wybuchu I wojny światowej został wcielony do armii austro-węgierskiej, w której służył w stopniu porucznika. Jako żołnierz w służbie zaborcy starał się o przeniesienie do Legionów Polskich, jednakże wszystkie próby zakończyły się niepowodzeniem. W wyniku walk został ranny w płuca.
Lwowskie zmagania
Po upadku Austro-Węgier powrócił do Lwowa. Po wybuchu wojny z Ukraińcami Adam Garfein zgłosił się do polskich oddziałów broniących jego rodzinnego miasta. W stopniu podporucznika służył w Lwowskiej Legii Oficerskiej. W publikacji ,,Żydzi bojownicy o niepodległość Polski” pisano że dawał niejednokrotnie dawał dowody męstwa.
Adam Garfein (źródło: Żydzi bojownicy o niepodległość Polski. 1918-1939, red. N. Getter, J. Schall, Z. Schipper, Warszawa 2002)
W czasie walk na Persenkówce, 30 grudnia 1918 roku został śmiertelnie ranny w głowę. Jak przytacza w swojej publikacji ,,Tam, gdzie największe niebezpieczeństwo, szedł pierwszy. Sylwetki Żydów – uczestników walk o niepodległość i granice Polski w latach 1914-1921″ dr hab. Marek Gałęzowski, profesor Uczelni Łazarskiego, pracownik Archiwum IPN:
,,Będąc już w agonii i na wpół nieprzytomny, powtarzał ustawicznie do otaczających go lekarzy: ,,Ratujcie Ojczyznę! Ojczyzna ginie!”.
Adam Gerfein zmarł 6 stycznia 1919 roku we Lwowie. Tam też został pochowany na cmentarzu żydowskim, a jego nazwisko zaś znalazło się na pomniki obrońców Lwowa na Persenkówce. Pośmiertnie otrzymał Krzyż Obrony Lwowa.